Bułgaria, o której nikt nie pamięta
Na polskim rynku wydawniczym ukazała się powieść „Karawana z gawronami” autorstwa Emine Sadk, w przekładzie Magdaleny Pytlak. To debiut literacki, który otwiera nową serię wydawniczą Skądinąd, sygnowaną przez Wydawnictwo KEW. Książka łączy w sobie elementy opowieści awanturniczo-przygodowej z melancholijną refleksją nad losem peryferii.
Profesor, który porzuca wszystko
Głównym bohaterem jest Nikołaj Todorow – nauczyciel geografii w prowincjonalnym liceum, w mieście tak małym, że – jak pisze autorka – „niektórzy ludzie byli wszędzie”. Podczas uroczystości z okazji wygrania europejskiego projektu modernizacji środowiska edukacyjnego postanawia on porzucić dotychczasowe życie. Mierzi go marazm, beznadzieja i iluzja, w której funkcjonuje jego miasto. Rusza w podróż bez planu i celu.
Ludogorie – kraina na marginesie
Wędrując przez rejon Deliormanu, znany też jako Ludogorie w północno-wschodniej Bułgarii, Todorow odkrywa świat zamieszkany w dużej mierze przez ludność turecką. To tutaj poznaje tureckie tradycje, spotyka znachorkę i słucha opowieści dziadka Muhittina o tragicznych losach tureckich mieszkańców. Bohater zauważa: „Wystarczy włączyć telewizor, by poczuć, że żyje się w dwóch równoległych państwach”.
Między śmiechem a melancholią
Powieść balansuje między humorem a smutkiem. Z jednej strony mamy barwne przygody, wesele, awantury i południowy temperament, z drugiej – refleksję nad prowincją, która „nie ma się co wydarzyć”. Jedna z postaci mówi: „Cały kraj udaje, że nie istniejemy. Tutaj czas nie leci ani w przód, ani w tył. On schodzi w dół”.
Historia i tożsamość
Sadk wplata w narrację fragmenty fikcyjnej książki historycznej Felixa Philippa Kanitza – dziewiętnastowiecznego geografa i podróżnika, który w powieści staje się autorem zapisków z podróży po Ludogorje z 2018 roku, choć nigdy tam nie dotarł. To zabieg literacki, który podkreśla splot faktów i fikcji oraz problem przymusowej asymilacji i podwójnych imion.
Podsumowanie
„Karawana z gawronami” to udany debiut, który wciąga czytelnika w mało znany świat bułgarskiej prowincji. Książka ukazała się nakładem Wydawnictwa KEW i jest dostępna w księgarniach.
Źródło: Wszystkie książki mówią
Fot. facebook.com
